Quán Đà Nẵng và Hội An: mì Quảng, cao lầu, bánh tráng cuốn thịt heo và quán hải sản

Quán Đà Nẵng và Hội An xoay quanh mấy trục chính: mì Quảng và bánh tráng cuốn thịt heo của xứ Quảng, bún chả cá và bún mắm nêm của Đà Nẵng, cao lầu và cơm gà của Hội An, và quán hải sản ven biển đông về tối. Vị chung là đậm, mắm nêm là gia vị quen, ớt luôn có trên bàn; quán bình dân bán từ sáng tới tối, khách du lịch và người địa phương ngồi chung.

Từ ngày 1/7/2025, tỉnh Quảng Nam cũ nhập vào thành phố Đà Nẵng, nên Hội An, vùng Điện Bàn, Đại Lộc, Tam Kỳ đều thuộc Đà Nẵng mới. Về ẩm thực, đây vốn là một vùng: người Đà Nẵng và người Quảng Nam chung tô mì Quảng, chung nồi bánh tráng, chung giọng nói. Bài này đi qua các kiểu quán chính, cách ăn, và những điều nên biết khi ăn quán ở thành phố biển du lịch.

Mì Quảng: món quốc hồn của xứ Quảng

Mì Quảng là món mà người xứ Quảng coi như món "của mình". Sợi mì làm từ bột gạo, dày và bản to, có màu vàng nhạt hoặc trắng. Nước dùng ít, chỉ xâm xấp đủ thấm sợi, đậm vị từ tôm, thịt, gà, cá lóc hoặc ếch tuỳ quán. Ăn kèm bánh tráng mè nướng bẻ vụn, đậu phộng rang, rau sống, bắp chuối bào, ớt xanh, chanh.

Mì Quảng không ăn như phở hay bún nước. Người ta trộn đều sợi mì với nước dùng và rau, bẻ bánh tráng vào, ăn từng gắp có đủ vị. Một tô mì Quảng ngon là tô có sợi mềm dai, nước dùng đậm mà không ngấy, rau tươi giòn. Nhiều vùng nổi tiếng mì Quảng, trong đó làng Phú Chiêm ở Điện Bàn hay được nhắc là nơi làm sợi mì lâu đời.

Quán mì Quảng có mặt khắp Đà Nẵng mới, từ quán vỉa hè tới quán lớn. Người địa phương ăn mì Quảng bữa sáng, bữa trưa, có khi cả bữa tối. Khách lạ nên thử ít nhất hai kiểu, mì tôm thịt và mì gà hoặc mì cá lóc, để thấy cùng một món mà mỗi nồi nước dùng một khác.

Những món định hình quán Đà Nẵng

Bánh tráng cuốn thịt heo. Thịt heo luộc thái mỏng, cuốn với bánh tráng phơi sương hoặc bánh tráng nướng, rau rừng, rau sống, chấm mắm nêm pha thơm. Đại Lộc của Quảng Nam cũ là cái tên hay được gắn với món này.

Bún chả cá. Chả cá chiên và hấp từ cá thu, cá mối, nấu với nước dùng xương cá, bí đỏ, thơm (dứa), cà chua, ăn với bún và rau. Món có vị ngọt thanh của cá biển, là món ăn sáng phổ biến của người Đà Nẵng.

Bún mắm nêm. Bún với thịt heo luộc, nem chua, chả, rau sống, trộn mắm nêm pha dứa, ớt, tỏi. Món có mùi mạnh nên người lạ nên ăn thử phần nhỏ trước.

Gỏi cá Nam Ô. Cá sống thái lát trộn thính, rau rừng, chấm nước sốt đặc biệt, gắn với làng chài Nam Ô. Món cá sống có rủi ro về ký sinh trùng; người có sức khoẻ yếu, phụ nữ mang thai nên cân nhắc.

Bê thui Cầu Mống. Bê thui trên than, thái mỏng, cuốn bánh tráng với rau, chấm mắm cái hoặc mắm nêm, gắn với vùng Cầu Mống ở Điện Bàn.

Bánh xèo, bánh căn, bánh bèo. Bánh xèo đổ khuôn nhỏ giòn ăn với nước lèo đậu phộng; bánh căn nướng khuôn đất; bánh bèo xứ Quảng chan nước mắm.

Hội An: cao lầu, cơm gà và quán phố cổ

Hội An từng là thương cảng lớn, nơi giao thương của thương nhân Nhật Bản, Trung Hoa và nhiều nước. Dấu vết đó còn trong ẩm thực. Cao lầu là món sợi đặc trưng: sợi mì dai, màu vàng nâu, ăn với thịt xá xíu, tóp mỡ giòn, rau sống, nước sốt ít. Theo lời kể phổ biến, sợi cao lầu ngon nhất phải ngâm nước tro và dùng nước giếng cổ trong phố; dù đúng tới đâu, cao lầu vẫn gắn chặt với Hội An và rất khó tìm đúng vị ở nơi khác.

Cơm gà Hội An dùng cơm nấu bằng nước luộc gà, có màu vàng nghệ nhẹ, ăn với gà xé trộn rau răm, hành tây, đu đủ, nước mắm gừng hoặc tương ớt. Bánh mì Hội An nổi tiếng với nhân đầy, sốt riêng, đã được du khách quốc tế biết tới rộng rãi. Hoành thánh, bánh vạc (còn gọi là bánh bông hồng trắng) là những món mang dấu ấn người Hoa.

Quán ở phố cổ Hội An đông khách du lịch, nhiều quán có thực đơn song ngữ. Muốn ăn như người địa phương, hãy đi chợ, đi sáng sớm, hoặc tìm quán ở các con đường xa trung tâm. Chợ Hội An có khu ăn uống với nhiều gian hàng nhỏ bán cao lầu, mì Quảng, bánh xèo.

Ăn quán hải sản ven biển ở Đà Nẵng

Bờ biển dài từ Sơn Trà qua Mỹ Khê, Non Nước tới Hội An có rất nhiều quán hải sản, đông nhất buổi tối. Khách du lịch hay gặp những tình huống khó xử về giá và chất lượng. Vài điều nên làm:

• Hỏi giá theo cân của từng loại hải sản trước khi chọn, và xin ghi lại hoặc chụp bảng giá nếu có.
• Chọn hải sản còn sống trong bể, nhìn người cân trước mặt mình, hỏi cân xong là bao nhiêu trước khi đem đi chế biến.
• Hỏi rõ tiền chế biến có tính riêng không, món ăn kèm (rau, bánh mì, nước chấm) có tính tiền không.
• Nếu đi đoàn, hỏi người địa phương hoặc chủ nơi lưu trú gợi ý quán họ hay đi, thường giá rõ ràng hơn quán chèo kéo.
• Người dị ứng hải sản ghi nhớ món mình không ăn được và nói rõ với quán; có triệu chứng nổi mẩn, khó thở sau khi ăn phải tới cơ sở y tế ngay.
• Nếu uống bia khi ăn hải sản, đã uống thì không lái xe, gọi xe hoặc nhờ người không uống chở về.

Chợ Cồn, chợ Hàn và góc ăn chợ của người Đà Nẵng

Chợ là nơi người Đà Nẵng ăn quà nhiều nhất. Chợ Cồn và chợ Hàn là hai chợ lớn ở trung tâm, đều có khu ăn uống với hàng chục gian hàng nhỏ bán bún, bánh, chè, nem, ốc. Người địa phương đi chợ vừa mua đồ vừa ghé ăn bát bún mắm, đĩa bánh bèo, ly chè.

Khu ăn uống ở chợ có ưu điểm là nhiều món gần nhau, giá bình dân, đông khách nên hàng quay vòng nhanh. Nhược điểm là không gian chật, nóng vào buổi trưa, chỗ ngồi đơn giản. Hãy đi vào giữa buổi sáng hoặc chiều, mang tiền lẻ, và quan sát gian nào đông người địa phương.

Ngoài chợ lớn, mỗi phường của Đà Nẵng có chợ nhỏ với vài quán ăn sáng sống bằng khách quen. Đó là nơi để thấy nhịp sống thật của thành phố biển: người đi biển về sớm, người đi làm ăn vội tô bún chả cá, các bà các mẹ bàn chuyện chợ búa.

Quán tối và quán nhậu bình dân của người Đà Nẵng

Người Đà Nẵng sau giờ làm hay tụ tập ở quán ốc, quán hải sản bình dân, quán nướng, quán lẩu. Khác với khu ven biển dành cho khách du lịch, những quán này nằm sâu trong các khu dân cư, giá vừa phải, khách chủ yếu là người địa phương. Món quen là ốc hút, ốc len xào dừa, nghêu hấp sả, mực nướng, cá nục hấp cuốn bánh tráng, và các món nhắm với mắm nêm.

Văn hoá ngồi quán của người Đà Nẵng mang chất miền Trung: nói thẳng, cười to, mời nhau nhiệt tình. Ở nhiều quán nhậu, khách được mời "dzô" liên tục; người không uống được hay không muốn uống nhiều nên nói rõ từ đầu, và nhóm bạn tốt sẽ tôn trọng điều đó. Đà Nẵng là một trong những thành phố tích cực trong việc kiểm soát nồng độ cồn khi lái xe; đã uống thì không lái, dù chỉ một ly.

Đêm khuya ở Đà Nẵng có quán cháo, quán bánh canh, quán bún bò bán muộn, phục vụ người làm ca tối, người làm du lịch tan ca. Một bát bánh canh nóng lúc nửa đêm sau buổi đi dạo biển là trải nghiệm nhiều người nhắc lại khi kể về thành phố này.

Quán khu du lịch và quán khu dân cư: chọn thế nào

Đà Nẵng và Hội An là hai điểm du lịch lớn, nên có hai thế giới quán song song. Bảng dưới không chấm điểm bên nào hơn, chỉ giúp bạn biết mình đang chọn gì:

Một chuyến đi trọn vẹn có thể kết hợp cả hai: tối ra biển ăn hải sản ngắm phố đèn, sáng sớm vào chợ hoặc kiệt nhỏ ăn tô mì Quảng, bát bún chả cá với người địa phương. Hỏi chủ nhà nghỉ, tài xế, người bán hàng nơi bạn mua đồ là cách nhanh nhất để biết quán dân cư nào đáng ghé.

Vùng Quảng Nam cũ: quán ăn ở Tam Kỳ, Điện Bàn và vùng núi phía tây

Ra khỏi Đà Nẵng và Hội An, vùng Quảng Nam cũ có những kiểu quán ít khách du lịch hơn mà vẫn đậm vị xứ Quảng. Ở Tam Kỳ, quán gà, quán mì Quảng gà là món quen; vùng Điện Bàn, Duy Xuyên có quán bê thui, bánh tráng, bánh tổ vào dịp Tết. Vùng đồng bằng ven sông Thu Bồn có quán cá bống, hến, ốc.

Phía tây là vùng núi nơi có đồng bào Cơ Tu và các dân tộc khác sinh sống. Ở đây có những món như cơm lam, gà nướng, rượu tà vạt (lên men từ nhựa cây). Khách có dịp tới nên tôn trọng phong tục địa phương, hỏi trước khi chụp ảnh, và uống rượu mời có chừng mực.

Sau sáp nhập, việc đi lại giữa Đà Nẵng và các vùng Quảng Nam cũ thuận tiện hơn về thủ tục hành chính, nhưng con đường ăn uống thì vẫn như xưa: người Đà Nẵng cuối tuần vẫn chạy xe về Hội An, Đại Lộc, Điện Bàn để ăn mì Quảng, bê thui, bánh tráng cuốn thịt heo, rồi về lại thành phố.

Đó cũng là gợi ý cho khách đường xa: dành một buổi đi về phía tây hoặc phía nam của thành phố mới, ăn ở quán ven đường làng, sẽ thấy một xứ Quảng khác hẳn với khu phố biển đông khách.

Câu hỏi thường gặp

Mì Quảng ăn có nước hay khô?

Mì Quảng là món ở giữa: nước dùng rất ít, chỉ đủ thấm sợi, không ngập như phở hay bún. Người ăn trộn đều mì với nước và rau trước khi ăn. Có quán cho nhiều nước hơn để chiều khách nơi khác, nhưng mì Quảng đúng kiểu xứ Quảng luôn xâm xấp nước.

Cao lầu và mì Quảng khác nhau thế nào?

Cao lầu có sợi dai, màu vàng nâu, ăn với thịt xá xíu, tóp mỡ giòn và rất ít nước sốt, gắn với Hội An. Mì Quảng có sợi bản to mềm hơn, nước dùng đậm hơn, nhiều kiểu topping như tôm, thịt, gà, cá, phổ biến khắp vùng Quảng Nam cũ và Đà Nẵng.

Hội An sau sáp nhập thuộc tỉnh nào?

Từ ngày 1/7/2025, Hội An thuộc thành phố Đà Nẵng do tỉnh Quảng Nam cũ nhập vào Đà Nẵng. Khu phố cổ và các món như cao lầu, cơm gà vẫn được gọi theo tên Hội An như trước, chỉ có địa chỉ hành chính thay đổi theo tên xã phường mới.

Ăn hải sản ở Đà Nẵng làm sao để không bị hớ?

Hỏi giá theo cân trước khi chọn, xem cân trước mặt, hỏi luôn tiền chế biến và món ăn kèm. Ưu tiên quán có bảng giá rõ, được người địa phương giới thiệu. Nếu thấy giá bất thường, có thể từ chối trước khi hải sản được đem đi chế biến.

Mắm nêm có mùi nặng, người lạ ăn có quen không?

Mắm nêm làm từ cá cơm lên men nên mùi mạnh, nhưng khi pha với dứa, tỏi, ớt, đường thì dịu đi nhiều. Người lạ nên chấm thử một chút với bánh tráng cuốn thịt heo trước. Nếu không hợp, nhiều quán có nước mắm pha để thay.

Đi quán ở Đà Nẵng mùa nào hợp?

Mùa khô từ khoảng xuân tới hè là mùa du lịch biển, quán hải sản đông và hải sản phong phú. Mùa mưa cuối năm có bão, biển động, một số quán ven biển nghỉ; bù lại các món nóng như mì Quảng, bún chả cá rất hợp thời tiết.